«ὁ ἀγῶνας σημαντικότερος ἀπὸ τὸ ἀποτέλεσμα»

 

Γιὰ προσέξτε ἕνα ἰδιαίτερο στοιχεῖο ποὺ περνάει ἀπαρατήρητο καὶ ὅπως τὸ θεωρῶ, πάρα πολὺ σηµαντικό. ∆ὲν τὸ λέω βέβαια πρώτη φορὰ σ’ ἐσᾶς, τὸ ἔχω ξαναπεῖ. Τὶ εἶναι ὡς ἡµέρα ἡ 25η Μαρτίου καὶ ἡ 28η Οκτωβρίου; Εἶναι ἐθνικὲς ἐπέτειοι. Ἐὰν πάρετε τὶς ἐθνικὲς ἐπετείους τῶν ἄλλων ἐθνῶν, θὰ δεῖτε ὅτι στὴν πλειοψηφία τους εἶναι ἢ ἐπέτειος γιὰ κάποια νίκη τοῦ ἔθνους τους ἢ εἶναι κάποια ἐπέτειος γιὰ τὴν ἐνθρόνιση ἑνὸς βασιλιᾶ. Εἴµαστε τὸ µόνο ἔθνος, ποὺ καὶ οἱ δύο ἐπέτειοι εἶναι ἀπόφαση γιὰ ἀγῶνα. ∆ὲν ἐξετάζουµε τὸ ἀποτέλεσµα, ἐξετάζουµε ἄλλο. Τὴν ἀπόφαση ποὺ παίρνουµε νὰ ἀγωνιστούµε. Καὶ ἡ 25η Μαρτίου καὶ ἡ 28η Ὀκτωβρίου εἶναι ἀποφάσεις τοῦ λαοῦ στὸ σύνολό του, […]. ∆ὲν ἐµπεριέχουν τὸ ἀποτέλεσµα, δὲν µᾶς ἐνδιαφέρει τὸ ἀποτέλεσµα, µᾶς ἐνδιαφέρει ὅτι παίρνουµε ἀπόφαση νὰ ἀγωνιστοῦµε.

Μανώλης Γλέζος, 2010

ὁ μικροαστισμὸς τῆς ἀριστερᾶς

 

Στέλιος Φαϊτάκης

    Ἡ πιὸ μεγάλη, ἡ οὐσιαστικὴ Ἅλωση τοῦ ἑλλαδικοῦ ἀνθρώπου εἶναι αὐτὴ ἡ συρρίκνωση τῆς ὕπαρξης τοῦ ἑλληνικοῦ ἀνθρώπου ὡς προσώπου, αὐτὴ ἡ συρρίκνωση τοῦ Ἔρωτα ὡς παραδοσιακοῦ ἐπίκεντρου τῆς Πράξης του, ὁ θετικισμός, ὁ φετιχισμὸς τοῦ ἐμπορεύματος -ὁ καταναλωτισμός- ποὺ στρέφει μεγάλο μέρος ακόμα καὶ τῆς ἑλληνικῆς Ἀριστερᾶς στὸν οἰκονομισμό, στὴν ἀδυναμία συνειδητοποίησης ὁλικὰ τῆς ζωῆς, στὴ φτώχεια τῆς προοδευτικῆς πρακτικῆς στὴν Ἑλλάδα, στὸ πεδίο τῆς ἰδεολογίας, τῆς αἰσθητικῆς, τῆς βαθύτερης, «ἐρωτικῆς» βίωσης τῆς ζωῆς. […]

Μεγάλο μέρος τῆς Ἀριστερᾶς δὲν ἔχει μιὰ στάση -καὶ μιὰ Πράξη- ζωῆς «προσώπου», φέρεται ὡς ἀνέραστος φορέας τοῦ οἰκονομισμοῦ καὶ τοῦ θετικισμοῦ, πολέμιος κάθε «ἐρωτικῆς» στάσης καὶ Πράξης ζωῆς, κάθε συμμετοχικῆς βίωσης τῆς ζωῆς, ὅπως θὰ ἔπρεπε νὰ εἶναι, γιὰ νὰ γίνεται δραστική, μέσα ἀπὸ τὴ συσσώρευση ἐντός μας τῶν μεγάλων λαϊκῶν καημῶν, τοῦ πόθου, τοῦ ὁράματος τοῦ ἀνθρώπου, νὰ καρπωθεῖ, νὰ ὑποτάξει, νὰ ἐνσαρκώσει κάνοντας Ἐμεῖς τὸ Ἄλλο, τὴ διασκορπισμένη ὕλη του κόσμου. […]

Ἡ διανόηση τῆς Ἀριστερᾶς συχνὰ εἶναι μιὰ διανόηση μικροαστική, ἀτομικιστική, δίχως ταυτότητα, δίχως βιώματα, δίχως κοινωνία μὲ τὸν παραγμένο πλοῦτο, τὸ Λόγο καὶ τὴν Πράξη τόσο τοῦ νοῦ ὅσο καὶ τοῦ πρὶν συλλογικοῦ σώματός μας, δίχως τὴ γνωριμία μὲ τὴν Ἱστορία, τὴ διάρκεια τοῦ συλλογικοῦ σώματός μας.

 

Κωστὴς Μοσκώφ, Ἡ διοργάνωση τοῦ ἐπαναστατικοῦ μας ὀνείρου, ἐκδ. Καστανιώτη

«Δὲν εἶναι τμῆμα τῶν ἀγαθῶν σου αὐτὰ ποὺ δίνεις στὸν φτωχό»

 

    Γνωρίζουμε μὲ ποιὰ σταθερότητα οἱ πατέρες τῆς Ἐκκλησίας δίδαξαν ποιὰ πρέπει νὰ εἶναι ἡ στάση αὐτῶν ποὺ κατέχουν ἔναντι ἐκείνων ποὺ βρίσκονται σὲ ἀνάγκη: «Δὲν εἶναι τμῆμα τῶν ἀγαθῶν σου αὐτὰ ποὺ δίνεις στὸν φτωχό…, ἔτσι ἔλεγε ὁ ἅγιος Ἀμβρόσιος. Αὐτὸ ποὺ τοῦ δίνεις τοῦ ἀνήκει γιατὶ ἰδιοποιεῖσαι ὅ,τι δόθηκε γιὰ ὅλους. Ἡ γῆ δόθηκε γιὰ ὅλους τοὺς ἀνθρώπους καὶ ὄχι μόνο γιὰ τοὺς πλούσιους».

Ἡ ἀτομικὴ ἰδιοκτησία δηλαδὴ δὲν ἀποτελεῖ γιὰ κανέναν δικαίωμα ἀπόλυτο καὶ χωρὶς προϋποθέσεις. Δὲν ὑπάρχει κανένας λόγος νὰ κρατᾶς γιὰ ἀποκλειστική σου χρήση αὐτὸ ποὺ ξεπερνᾶ τὴν προσωπική σου ἀνάγκη, ὅταν οἱ ἄλλοι δὲν ἔχουν τὰ ἀπαραίτητα.

Μὲ μιὰ λέξη: Τὸ δικαίωμα τῆς ἰδιοκτησίας δὲν πρέπει ποτὲ νὰ ἀσκεῖται ἐπὶ ζημία τῆς κοινῆς ὠ
φέλειας κατὰ τὴν παραδοσιακὴ διδασκαλία τῶν μεγάλων πατέρων τῆς Ἐκκλησίας καὶ τῶν μεγάλων θεολόγων.

[…] ἐμεῖς οἱ χριστιανοί, κάναμε τὴ θρησκεία, γιὰ ἕνα μεγάλο διάστημα, τὸ ὄπιο τοῦ λαοῦ καὶ γινήκαμε συνένοχοι φοβερῶν ἀδικιῶν ποὺ διαρκοῦν ἀκόμα, συντρίβοντας ἔτσι τὶς μάζες τῆς ἠπείρου μας.

Τέτοια λάθη ἀπὸ τὴν πλευρὰ τῶν Χριστιανῶν ὁδήγησαν τὸν Μὰρξ νὰ φαντασθῆ πὼς ἡ θρησκεία ἀπὸ τὴν ἴδια της τὴ φύση εἶναι ἀλλοτριωμένη καὶ ἀλλοτριωτική.

 

Ντὸν Χέλντερ Καμάρα, Δημοκρατία, Πανεπιστήμιο, Ἀνάπτυξη, μτφρ. Ἑ. Ὀρεινοῦ, ἐκδ. Μήνυμα, 1974

  

σοσιαλισμός καὶ θρησκευτικὴ συνείδηση

 

«Ἡ ἐλευθερία τοῦ ἐγωιστῆ ἀνθρώπου εἶναι ἡ βάση καὶ ὁ ἀπαραίτητος ὅρος τοῦ ἀστικοῦ κράτους».

Κὰρλ Μὰρξ

Ὅσον ἀφορᾶ στὴν ἀνάπτυξη τῆς θρησκευτικῆς συνείδησης, δὲν δεχόμαστε τὴν ἀφελῆ καὶ λανθασμένη ἀντίληψη κατὰ τὴν ὁποία ἡ πρόοδος τῆς γνώσης καὶ ἡ ἀλλαγὴ τῆς κοινωνικῆς δομῆς θὰ ἦταν ἐπαρκεῖς γιὰ νὰ καθορίσουν ριζοσπαστικὲς ἀλλαγές. Αὐτὴ ἡ ἀντίληψη ποὺ ἀπορρέει ἀπὸ τὴ φιλοσοφία τοῦ διαφωτισμοῦ καὶ τοῦ ὑλισμοῦ τοῦ XVII αἰῶνα δὲν ἄντεξε στὴ δοκιμασία. Οἱ ρίζες τῆς θρησκείας εἶναι πιὸ βαθιές. […] Δὲν εἶναι ἀλήθεια ὅτι ἡ χριστιανικὴ συνείδηση στέκεται ἀπαραιτήτως ἐμπόδιο στὴν κατανόηση τῶν καθηκόντων καὶ τῶν προοπτικῶν (τῆς οἰκοδόμησης τοῦ σοσιαλισμοῦ) καὶ τῆς δέσμευσης σὲ αὐτὸν τὸν ἀγῶνα. Ἀντίθετα πιστεύουμε ὅτι ἡ φιλοδοξία μιᾶς σοσιαλιστικῆς κοινωνίας ὄχι μόνον μπορεῖ νὰ ἀνοίξει τὸν δρόμο στοὺς ἀνθρώπους ποὺ ἔχουν μιὰ θρησκευτικὴ πίστη, ἀλλὰ μιὰ τέτοια φιλοδοξία μπορεῖ νὰ βρεῖ ἕνα κίνητρο στὴ θρησκευτικὴ συνείδηση ἡ ὁποία καὶ ἡ ἴδια εἶναι ἀντιμέτωπη μὲ τὰ δράματα καὶ τὰ προβλήματα τοῦ σύγχρονου κόσμου […].

Palmiro Togliatti, γ. γ. Ἰταλικοῦ Κομμουνιστικοῦ Κόμματος στο Robert Crawford, Τὶ εἶναι ἡ θρησκεία, μτφρ. Μ. Μπλέτας, ἐκδ. Σαββάλας

ἡ ἔσω ὁδὸς τῆς ἀναρχίας

 

Γιὰ νὰ ἀνακτήσει τὸ ἄτομο τὴν αὐτονομία του, θὰ πρέπει νὰ ἀποσπάσει τὸν ἑαυτό του ἀπὸ τὸν ἐξωτερικὸ κόσμο καὶ νὰ στραφεῖ ἐντός του. Αὐτὴ ἡ στροφὴ πρὸς τὰ ἐντὸς περιλαμβάνει ἀκόμα καὶ ἕνα εἶδος μεταφορικῆς αὐτοκαταστροφῆς, ἀλλὰ αὐτὴ εἶναι πού, παραδόξως, ἐπιτρέπει σὲ κάποιον νὰ αἰσθανθεῖ μιὰ βαθύτερη σύνδεση μὲ τὸν κόσμο. […] Ἡ πνευματικὴ αὐτο-εξάλειψη γιὰ τὴν ὁποία μιλάει ὁ Landauer εἶναι, ταυτόχρονα, μιὰ δημιουργία ἑνὸς νέου ἑαυτοῦ ποὺ εἶναι βαθύτερα συνδεδεμένος μὲ τὴ ζωὴ καὶ τὸν κόσμο. Αὐτὴ ἡ πράξη αὐτολύτρωσης, ἢ αὐτοδημιουργίας, ἕπεται, ἀναγκαστικά, τῆς προετοιμασίας τοῦ ἐδάφους, τῆς καταστροφῆς τῶν προϋπαρχόντων ἑαυτῶν ποὺ παραμένουν προσκολλημένοι στὶς ὑπαρχουσες συνθῆκες καὶ κοινωνικὲς σχέσεις.

Saul Newman, ὁ ἀναρχο-μυστικισμὸς τοῦ Gustav Landauer καὶ ἡ κριτικὴ τῆς πολιτικῆς θεολογίας, μτφρ. Κωστὴς Ἀ. Πέτρου, ἐκδ. Firebrand

«Εἴμεθα ἐπαναστάται»

    Θέλομεν δηλαδὴ νὰ ἐπαναστατήσῃ ὁ ἐργάτης κατὰ τοῦ Κηφῆνος, ὁ Χωρικὸς κατὰ τοῦ Ἀφέντου, ὁ δοῦλος κατὰ τοῦ Κυρίου. […]

- Ἀντὶ Κυβερνητῶν καὶ Πλουσίων ἐκμεταλλευτῶν, νὰ ἔχωμεν Ἐργάτας δίδοντας ζωὴν καὶ Παράγοντας εὐτυχίαν,

- Ἀντὶ Ἀνακτόρων καὶ Κυβερνητικῶν Μεγάρων φιλοξενοῦντων τὴν πορνείαν, τὴν κλοπὴν καὶ τὸν φόνον, νὰ ἔχωμε παμμέγιστα κοινὰ Ἐργοστάσια παράγοντα δυνάμεις καὶ νεότητα […].

Οὕτως ἐννοοῦμεν τὴν Πρόοδον καὶ διὰ τῆς τοιαύτης Ἐπαναστάσεως ἐλπίζομεν τὴν ἐπιτυχίαν της, διὸ κηρυσσόμεθα Ἐπαναστάται καθ’ὁλοκλήρου τοῦ Σημερινοῦ Καθεστῶτος τῆς Ἀνθρωπότητος φθάνοντες ἔτι περαιτέρω, μέχρις Ἐπαναστάσεως κατὰ τοῦ Συμβολισμοῦ τῆς Θεότητος! Ἐπιζητοῦντες δηλ. τὴν ἀντικατάστασιν τοῦ Θεοῦ ὃν κηρύσσουσι οἱ Τύραννοι καιὶ Δεσπόται διὰ τοῦ Ἀληθοῦς Θεοῦ ὃν ἐκήρυξεν ὁ Χριστὸς καὶ ὅστις καλεῖται ΘΕΟΣ ΑΓΑΠΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ καὶ ΑΛΛΗΛΟΒΟΗΘΕΙΑΣ, καὶ ὄχι Θεὸς σκλήροτητος, δακρύων, καὶ δουλείας.

 

Μαρίνος Ἀντύπας, ἐφημ.  Ἀνάστασις, ἀρ. 25 (17-09-1905), 1.

πρώτη καὶ δεύτερη Ἀνάσταση

 

Ἂν θεωροῦμε τὸν κόσμο, καὶ τὸν ἄνθρωπο στὸν κόσμο, ὡς δεδομένα αὐτονόητα, τότε ἀνάσταση οὔτε νοεῖται οὔτε ὑπάρχει. […]

Τὸ μεγάλο συμβὰν ποὺ πρωτίστως πρέπει νὰ βιωθεῖ στὴν ἀπερίσταλτη μυστηριακότητά του εἶναι ἡ πρώτη ἀνάσταση, δηλαδὴ ἡ ἀνάδυση τῆς ἀνθρώπινης ὕπαρξης μέσα στὸν κόσμο. Αὐτὸ τὸ ἀρχεγονικὸ ρῖγος τῆς πρώτης ἐγέρσεως στὴν ὕπαρξη τὸ ἐβίωσε ἡ ψυχὴ σπαρακτικὰ καὶ ἐνθουσιαστικὰ κατὰ τὸν πρῶτο της καιρό. […]

Ἡ συνείδηση ποὺ θεωρεῖ τὴν ὕπαρξη αὐτονόητη τὴ θεωρεῖ καὶ νοητή. Συνεπῶς τὴν ὑπερβαίνει μὲ ἁπλὲς σκέψεις. Ἀρκεῖται νὰ πεῖ πὼς ὁ ἄνθρωπος κατάγεται ἀπὸ τὸ ζῶο γιὰ νὰ τελειώσει μιὰ γιὰ πάντα μὲ τὸ φαινόμενο τῆς συνειδήσεως στὸν κόσμο. Ἀρκεῖται νὰ πεῖ πὼς τὴ θρησκεια τὴ γέννησε ὁ φόβος καὶ ἡ ἄγνοια τῶν αἰτίων γιὰ νὰ τελειώσει μιὰ γιὰ πάντα μὲ τὸ φαινόμενο τὸ θρησκευτικό. Πρόκειται γιὰ μιὰν ἀρνητικὴ μυθολογία, ἡ ὁποία εὐτελίζει ὅ,τι στοιχειοθετεῖ τὴ μεγαλωσύνη τοῦ ἀνθρώπου. […]

Ἡ μέχρι τώρα πείρα τοῦ μεσογειακοῦ πνεύματος μᾶς ἔδειξε πὼς ἡ ψυχὴ ποὺ θὰ βιώσει τὸ θαῦμα τῆς πρώτης ἐγέρσεως στὸν κόσμο μπορεῖ νὰ εἶναι βέβαιη καὶ γιὰ τὴ δεύτερη ἔγερση. Ἡ βεβαιότητα αὐτὴ ἀντλεῖται ἀπὸ τὰ ἔγκατα τῆς ψυχῆς ποὺ ἔφτασε στὴν αὐτοσυνειδησία τοῦ ἀπερινόητου τῆς φανερώσεώς της στὸν κόσμο. Μιὰ βεβαιότητα ἐπισφαλὴς ποὺ ζητᾶ νὰ στερεωθεῖ «ἐν τοῖς λόγοις» τῆς ἔσχατης ἀρχῆς τοῦ πνεύματος, ποὺ εἶναι ὁ Θεός.

 

Χρήστου Μαλεβίτση, Ἐφημερία, ἐκδ. Ἁρμὸς